تحلیل و مصوّرسازی تولیدات علمی نمایهشدۀحوزۀ اقتصاد دانشبنیان در پایگاه استنادی وبآوساینس | ||
| علوم و فنون مدیریت اطلاعات | ||
| مقاله 9، دوره 12، شماره 2، تیر 1405، صفحه 143-167 اصل مقاله (2.18 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22091/stim.2024.11437.2167 | ||
| نویسنده | ||
| محمد شربتی* | ||
| دانشکده علوم اقتصادی و اداری، دانشگاه قم، ایران | ||
| چکیده | ||
| هدف: هدف این پژوهش شناسایی کشورهای پیشرو در تولید علم در حوزۀ اقتصاد دانشبنیان، تحلیل روند تولیدات علمی نویسندگان برتر، تعیین سهم دانشگاهها و مؤسسات علمی در این زمینه، بررسی توزیع زبانی و زمانی مقالات و کلیدواژههای پُرتکرار، و تجزیهوتحلیل خوشههای همواژگانی در حوزۀ اقتصاد دانشبنیان است. روششناسی: این پژوهش از نوع کاربردی است که با رویکرد علمسنجی انجام شده است. جامعۀ آماری شامل کلیۀ مقالات علمی حوزۀ اقتصاد دانشبنیان نمایهشده در پایگاه وب.آو.ساینس (شامل ۱۱۱۶ رکورد اطلاعاتی) است که با استفاده از راهبرد جستوجوی پیشرفته بازیابی شدهاند. برای تحلیل دادهها، از روشهای تحلیل همواژگانی، تحلیل شبکه و نرمافزارهای بیبلیومتریکس و بیباکسل استفاده شد. یافتهها: یافتههای پژوهش نشان میدهد که چین بیشترین سهم را در تولیدات علمی حوزۀ اقتصاد دانشبنیان در پایگاه وب.آو.ساینس داشته و پس از آن انگلستان و آمریکا قرار دارند. ایران نیز در رتبۀ ۱۶ قرار گرفته است. نویسندگانی همچون لیدسدورف با بیشترین تعداد مقالات علمی در صدر قرار دارند. دانشگاه قطر نیز با ۶۷ رکورد بیشترین تولیدات علمی در این حوزه را داراست. بیشتر مقالات به زبان انگلیسی نوشته شده و در سال ۲۰۱۹ بیشترین تولیدات علمی به ثبت رسیده است. موضوعات فراگیر پژوهشی شامل «اقتصاد کسبوکار»، «آموزش پژوهشهای آموزشی» و «علوم محیطی» هستند. از بین نشریات علمی، «نشریه اقتصاد دانشبنیان» با ۴۳ مقاله در صدر قرار دارد. کلیدواژههای پُرتکرار شامل «اقتصاد مبتنیبر دانش» و «نوآوری» بوده و همواژگانیهای مهم در پژوهشها، ترکیبهای مرتبط با «مدیریت» و «کسبوکار» هستند. تحلیل همواژگانی نشان میدهد که مفاهیم «اقتصاد دانشبنیان»، «آموزش عالی»، «مدیریت دانش» و «رقابتپذیری» بهعنوان خوشههای کلیدی شناسایی شدهاند که برخی از آنها در مراحل بلوغ و برخی دیگر هنوز درحالتوسعه هستند. همچنین، پژوهشهای اخیر نشاندهندۀ افزایش تمرکز بر مفاهیمی مانند «نوآوری»، «آموزش عالی» و «رقابتپذیری» است که نقش کلیدی در توسعۀ اقتصاد دانشبنیان ایفا میکنند. نتیجهگیری: روند تولیدات علمی در حوزۀ اقتصاد دانشبنیان در سالهای اخیر با افزایش قابلتوجهی بهویژه در کشورهای پیشرفته و توسعهیافته روبهرو شده است. چین بهعنوان پیشرو در این زمینه با سرمایهگذاری گسترده در پژوهشهای علمی و فناوری نقش کلیدی دارد. همچنین، موضوعاتی مانند اقتصاد کسبوکار و نوآوری از اهمیت ویژهای برخوردارند. کشورهای درحالتوسعه نیز با افزایش سرمایهگذاری در تحقیق و توسعه، بهتدریج در حال حضور فعالتری در این حوزه هستند. پیشنهادها: بر اساس یافتههای این پژوهش، تقویت همکاریهای بینالمللی میان کشورهای پیشرو و درحالتوسعه برای تبادل دانش و تجربیات در حوزۀ اقتصاد دانشبنیان پیشنهاد میشود. همچنین ضرورت دارد در پژوهشهای آتی، توجه بیشتری به موضوعات نوظهور مانند نوآوری و سرمایۀ انسانی معطوف گردد. در نهایت، افزایش حمایتهای دولتی و سازمانی برای توسعۀ زیرساختهای پژوهشی در کشورهای درحالتوسعه، جهت تقویت نقش آنها در اقتصاد دانشبنیان توصیه میشود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| اقتصاد دانشبنیان؛ وبآوساینس؛ علمسنجی؛ مصورسازی اطلاعات؛ اقتصاد | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| Analysis and Visualization of Indexed Scientific Publications in the Field of Knowledge-Based Economy in the Web of Science Database | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Mohammad Sharbati | ||
| Faculty of Economic and Administrative Sciences, Qom University, Iran | ||
| چکیده [English] | ||
| Objectives: Identifying the leading countries in scientific production within the knowledge-based economy, analyzing the production trends of top authors, determining the share of universities and scientific institutions in this field, examining the language and temporal distribution of articles along with frequent keywords, and analyzing co-word clusters in the knowledge-based economy. Method: This is an applied research study with a bibliometric approach. The statistical population includes all scientific articles on the knowledge-based economy indexed in the Web of Science database. Co-word analysis, network analysis, and Bibliometrix and VOSviewer software were used to analyze the data. Findings: The findings of the research show that China has the highest share of scientific publications in the knowledge-based economy in the Web of Science database, followed by the United Kingdom and the United States. Iran also ranks 16th. Authors such as Liedersdorf have the highest number of scientific articles. Qatar University also has the highest scientific output in this field with 67 records. Most articles are written in English, and the highest number of scientific publications was recorded in 2019. The dominant research topics include "business economics," "educational research," and "environmental sciences." Among scientific journals, the "Journal of the Knowledge Economy" ranks first with 43 articles. The most frequent keywords include "knowledge-based economy" and "innovation," and the most important co-occurrences in the research are combinations related to "management" and "business." Co-word analysis shows that the concepts of "knowledge-based economy," "higher education," "knowledge management," and "competitiveness" have been identified as key clusters, some of which are in the maturity stage while others are still developing. Moreover, recent research indicates an increasing focus on concepts such as "innovation," "higher education," and "competitiveness," which play a key role in developing a knowledge-based economy. Conclusion: The trend of scientific production in the knowledge-based economy has seen a significant increase in recent years, especially in developed countries. China, as a leader in this field, plays a key role through extensive investment in scientific research and technology. Additionally, topics such as business economics and innovation are of particular importance. Developing countries are also gradually becoming more active in this field by increasing investment in research and development. Suggestions: Strengthening international cooperation between developed and developing countries to exchange knowledge and experiences in the knowledge-based economy, paying more attention to emerging topics such as innovation and human capital in future research, and increasing government and organizational support for developing research infrastructure in developing countries to strengthen their role in the knowledge-based economy. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| Knowledge-based economy, Web of Science, scientometrics, information visualization | ||
| مراجع | ||
|
احمدی، ح. و حسین پور، م. (1404). ترسیم ساختار مفهومی حوزۀ دانش کارآفرینی در ایران: تحلیل هم واژگانی. پژوهش نامه علم سنجی، 11 (1)، 213-23410.22070/rsci.2024.18889.1721
بذرافشان، الف.، و مصطفوی، الف. (1390). تحلیل علمسنجی 36 سال تولید علم انستیتو پاستور ایران در پایگاه ISI SCIE. مدیریت سلامت، 45(14)،7-10.
بصیریان جهرمی، ر.، و گرایی، الف.(1391) علمسنجیِ اطلاعسنجی: مطالعه یک دهه پژوهشهای سنجش کمّی در ایران (1381-1391).علمسنجی کاسپین.1(1)،19-27.
حمدی پور، الف. (1399). بررسی تولیدات علمی با موضوع زعفران در پایگاه بینالمللی وب آو ساینس طی سالهای 1995-2017. پژوهشهای زعفران، (1)،11-17.
خاصه، ع.، و سهیلی، ف. (1397). ترسیم چشمانداز پژوهش در علمسنجی و حوزههای سنجشی وابسته. پردازش و مدیریت اطلاعات، 3(3)،941-966.
سهیلی، ف.، خاصه، ع.، و کرانیان، پ. (1398).ترسیم ساختار فکری حوزه علم اطلاعات و دانششناسی ایران بر اساس تحلیل هم رخدادی واژگان. پردازش و مدیریت اطلاعات، 34(4)،1905-1938
صدیقی، م. (1397). نقش رسانههای اجتماعی در ارزیابی میزان تأثیر پژوهشها (مطالعه موردی: حوزه علمسنجی). پردازش و مدیریت اطلاعات. 4(2)،765-792.
صادقی اردوبادی، ب.، محمدکاظمی، ر.، و حسینی نیاف، غ. (1401). طراحی الگوی مفهومی توسعه اکوسیستم کسب و کارهای دیجیتالی مبتنی بر مطالعات علمسنجی. انجمن علوم مدیریت ایران، 7(68)،133-155.
عباداله عموقین، ج. (1402). تحلیل و مصورسازی تولیدات علمی در زمینه قرآن در پایگاه استنادی وب آو ساینس. قرآن و حدیث سفینه، 21(81)،32-50.
عرفان منش، م. (1395). حضور مقالههای ایرانی علم اطلاعات و کتابداری در رسانههای اجتماعی: مطالعه آلتمتریک. پردازش و مدیریت اطلاعات، 2(2)،349-373.
کمالی سروستانی، م.(1393)، جایگاه و نقش اقتصاد دانش بنیان در تحقق اقتصاد مقاومتی. فصلنامه نظام مهندسی کشاورزی و منابع طبیعی، 12 (44).
موسوی چاک، الف، یمین فیروز، م.، و ریاحی، ع. (1397). ارزیابی کمی و کیفی تولیدات علمی نمایه شده جمهوری اسلامی ایران در اسکوپوس، حوزه پرستاری طی سالهای ۱۳۹۵-۱۳۹۷. مجله دانشگاه علوم پزشکی قم، ۱۲(۴)،۶۱-۷۱.
یمین فیروز، م.، طهماسبی خ.، و امیری، س. (1397). تحلیل و مصورسازی فعالیتهای علمی ایران در حوزه بیماری تالاسمی بر اساس شاخصهای علمسنجی. علمسنجی کاسپین، ۵ (۱)،۵۳-۶۷.
Ahmadi, H., & Hosseinpour, M. (2024). Mapping the conceptual structure of the entrepreneurship knowledge domain in Iran: A co-word analysis. Scientometrics Research Journal, 11(1), 213-234. https://doi.org/10.22070/rsci.2024.18889.1721 [In Persian] Aparicio, G., Iturralde, T., & Rodríguez, A. V. (2023). Developments in the knowledge-based economy research field: a bibliometric literature review. Management Review Quarterly, 73(1), 317-352. Basirian Jahromi, R., & Geraei, A. (2012). Scientometrics of informetrics: A decade of quantitative measurement studies in Iran (2002-2012). Caspian Journal of Scientometrics, 1(1), 19-27. [In Persian] Bazrafshan, A., & Mostafavi, A. (2011). Scientometric analysis of 36 years of scientific output of the Pasteur Institute of Iran in the ISI SCIE database. Health Management, 45(14), 7-10. [In Persian] Cobo, M. J., López‐Herrera, A. G., Herrera‐Viedma, E., & Herrera, F. (2011). Science mapping software tools: Review, analysis, and cooperative study among tools. Journal of the American Society for information Science and Technology, 62(7), 1382-1402. Ebadollah Amoughin, J. (2023). Analysis and visualization of scientific outputs in the field of the Quran in the Web of Science citation database. Safinah of Quran and Hadith, 21(81), 32-50. [In Persian] Erfanmanesh, M. (2016). The presence of Iranian Library and Information Science articles in social media: An altmetrics study. Iranian Journal of Information Processing and Management, 2(2), 349-373. [In Persian] Hamdipour, A. (2020). Investigation of scientific outputs on the subject of saffron in the Web of Science international database during 1995-2017. Saffron Research, (1), 11-17. [In Persian] Kamali Sarvestani, M. (2014). The position and role of knowledge-based economy in realizing the resistance economy. Journal of Agricultural Engineering and Natural Resources, 12(44). [In Persian] Kaur, V. (2022). Knowledge-based dynamic capabilities: a scientometric analysis of marriage between knowledge management and dynamic capabilities. Journal of Knowledge Management, 27(4), 919-952. Khasseh, A., & Soheili, F. (2018). Mapping the research landscape in scientometrics and related metric domains. Iranian Journal of Information Processing and Management, 3(3), 941-966. [In Persian] Mousavi Chak, A., Yaminfirooz, M., & Riahi, A. (2018). Quantitative and qualitative evaluation of the Islamic Republic of Iran's indexed scientific outputs in Scopus, nursing domain during 2016-2018. Qom University of Medical Sciences Journal, 12(4), 61-71. [In Persian] OECD. (1996). The Knowledge-Based Economy, Head of Publications Service., OECD, 2 rue André Pascal Sadeghi Ordoubadi, B., Mohammadkazemi, R., & Hosseininia, G. (2022). Designing a conceptual model for the development of digital business ecosystems based on scientometric studies. Iranian Journal of Management Sciences, 7(68), 133-155. [In Persian] Sedighi, M. (2018). The role of social media in evaluating the impact of research (Case study: Scientometrics domain). Iranian Journal of Information Processing and Management, 4(2), 765-792. [In Persian] Soheili, F., Khasseh, A., & Koranian, P. (2019). Mapping the intellectual structure of Knowledge and Information Science in Iran based on word co-occurrence analysis. Iranian Journal of Information Processing and Management, 34(4), 1905-1938. [In Persian] Sørensen, M. P., Bloch, C., & Young, M. (2016). Excellence in the knowledge-based economy: from scientific to research excellence. European Journal of Higher Education, 6(3), 217-236. Van Nunen, K., Li, J., Reniers, G., & Ponnet, K. (2018). Bibliometric analysis of safety culture research. Safety science, 108, 248-258. 10.1016/j.ssci.2017.08.011 Yaminfirooz, M., Tahmasbi, K., & Amiri, S. (2018). Analysis and visualization of Iran's scientific activities in the field of Thalassemia based on scientometric indicators. Caspian Journal of Scientometrics, 5(1), 53-67. [In Persian] Zhao, L., & Zhang, Q. (2011). Mapping knowledge domains of Chinese digital library research output, 1994–2010. Scientometrics, 89 (1), 51-87. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 67 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 44 |
||