شیوه ها و شگرد های تأکید در اشعار فروغ فرخزاد | ||
| پژوهش های دستوری و بلاغی | ||
| دوره 15، شماره 27، تیر 1404، صفحه 226-245 اصل مقاله (1.61 M) | ||
| نوع مقاله: دستوری-بلاغی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22091/jls.2025.12972.1695 | ||
| نویسنده | ||
| حسن حیدری* | ||
| استاد زبان و ادبیات فارسی، دانشکده ادبیات و زبان های خارجی، دانشگاه اراک، اراک، ایران. | ||
| چکیده | ||
| تأکید مجموعه شگردها و شیوه های دستوری - بلاغی است که مفهوم جمله یا بخشی از جمله را تقویت می کند . تأکید در دو بخش تأکید عام و خاص مطرح شده است . تأکید عام شامل همه اجزای جمله و جمله می شود و تأکید خاص برخی از اجزای جمله را در بر می گیرد . پرسش اصلی در مقاله حاضر این است که شیوه ها و شگرد های تأکید در شعر فروغ فرخزاد بر اساس مجموعه شعر «تولدی دیگر» کدامند؟ این تحقیق بیانگر آن است که برخی از شیوه های تأکید در شعرفروغ با شیوه های تأکید در شعر کلاسیک فارسی مشترک است و برخی دیگر تازه است. تأکیدِ اقسام مفاهیم در شعر فروغ فرخزاد به لحاظ بسامد بیشتر بر اساس تکرار جمله و اجزای جمله است . تکرار خود چند قسم است که هم در بدیع و در دانش معانی مطرح می شود و در شعر فروغ فرخزاد از هر دو قسم یعنی تصدیر و انواع اطناب دیده می شود. هم چنین برخی از تأکید های شعر او در مجموعه تولدی دیگر بر اساس آرایه های بدیعی ، بیانی و مولفه های دانش معانی صورت گرفته است که از آن میان صفت و قید در سویه دستوری و اطناب و جایگاه فعل در سویه بلاغی ، قابل ذکر است . | ||
| کلیدواژهها | ||
| دستور؛ بلاغت؛ تأکید؛ فروغ فرخزاد؛ تولدی دیگر | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| Metods and techniques of emphasis in Forugh Farrokhzad s poetry | ||
| نویسندگان [English] | ||
| hassan heidari | ||
| Professor of Persian Language and Literature, Faculty of Literature and Foreign Languages, Arak University, Arak, Iran. | ||
| چکیده [English] | ||
| Emphasis is a set of grammatical-rhetorical techniques and methods that reinforce the meaning of a sentence or part of a sentence. Emphasis is presented in two parts: general and specific emphasis. General emphasis includes all parts of a sentence and clause, and specific emphasis includes some parts of a sentence. The main question in this article is: What are the methods and techniques of emphasis in Forough Farrokhzad's poetry based on the poetry collection Tavallodi Digar? This research indicates that some of the emphasis methods in Forough's poetry are common to the emphasis methods in classical Persian poetry, and some are new. The emphasis on various concepts in Forough's poetry is based more on the repetition of sentences and sentence components. Also, some of the emphases of his poetry in the collection Tavallodi Digar are based on original, expressive arrays and components of semantics, among which are adjectives and adverbs on the one hand and the position of verbs and adverbs on the other. Introduction Emphasis and reinforcement of meaning and purpose in each language is done in specific ways. Although the discussion of emphasis is not separately mentioned in Persian rhetorical sources, it has a special importance and position in Persian literary texts, especially Persian poetry. Emphasis is a linguistic device used to reinforce the meaning of a word or part of it in various forms of language, including speech and writing. Emphasis has both grammatical and rhetorical aspects, and the methods of emphasis may also evolve and change as poetic styles change. This article examines one of Forough Farrokhzad's poetry volumes, Tavallodi Digar, in terms of the use of emphasis. Materiyals & Methods The research data in this article was prepared using library resources and through questionnaires. Then, samples and evidence were collected using the inductive method and analyzed in the next stage. Research findings The present study shows that some of the emphasis methods in contemporary poetry are common with the emphasis methods in classical poetry, and some are new. In total, the emphasis is seen in two parts: general and specific in this collection of poems. This study also shows that the emphasis patterns in Tavallodi Digar are close to the emphasis patterns in spoken language. This study also tells us that some methods of emphasis are grammatical and others are rhetorical. In addition to that, among the various methods of emphasis, emphasis- through-repetition is the most common. Repetition is one of the main characteristics of language, especially the language of poetry. Emphasis-through-repetition is seen in Forough Farrokhzad's poetry in various forms. Obvious examples of this include the repetition of nouns, adjectives, adverbs, verbs, and sentences. Discussion of Results & Conclusion An examination of the methods of emphasis in Forough Farrokhzad's poetry shows that some of the methods of emphasis in her poetry are similar to the types of emphasis in classical Persian poetry, while others are new. For example, types of emphasis that are also considered literary devices are also found in classical poetry. Emphasis-through-repetition is also part of this category. The novelty of these method becomes apparent in the examples where the poet uses more spoken language. One of the new cases in emphasis-through-repetition is a type of emphasis through alliteration, which is done by explaining and describing the key word in a piece of poetry. Emphasis with rhetorical questions is related to the knowledge of meanings, and the poet has emphasized various concepts with this technique. Forough also emphasizes his intended concepts by repeating words, sentences, and grammatical roles. One of the new cases in emphasis through repetition is a type of emphasis through alliteration, which is done by explaining and describing the key word in a piece of poetry. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| grammar, rhetoric, emphasis, Forough Farrokhzad, Tavallodi Digar | ||
| مراجع | ||
منابعانوری، حسن و حسن، احمدی گیوی. (1390). دستور زبان فارسی. تهران: انتشارات فاطمی.
ارژنگ، غلامرضا و صادقی، علی اشرف. (1365). دستور زبان فارسی ، سال چهارم (آموزش متوسطه عمومی، فرهنگ و ادب). تهران: شرکت چاپ و نشر ایران.
جلالی، بهروز. (1375). جاودانه زیستن، در اوج ماندن (فروغ فرخزاد). تهران: انتشارات مروارید.
حیدری، حسن. (1402). «شیوههای تأکید در قصاید ناصرخسرو». پژوهشهای دستوری و بلاغی. شمارة 24. صص: 221ـ203.
راسخ مهند، محمد. (1384). «بررسی انواع تأکید در زبان فارسی». زبان و زبانشناسی. شمارة 1. صص: 19ـ5.
راسخ مهند، محمد. (1385). «ارتباط قلب نحوی و تأکید در زبان فارسی». دستور (ویژه نامة فرهنگستان). شمارة 2. صص: 33ـ20.
سیبویه، ابوبشر عمرو بن عثمان. (1988). الکتاب. تحقیق عبد السلام هارون. قاهره: مکتبه الخانجی.
شفیعی کدکنی، محمدرضا. (1368). موسیقی شعر. تهران: انتشارات آگاه.
شمیسا، سیروس. (1401). نگاهی به فروغ فرخزاد. تهران: انتشارات مروارید.
شمیسا، سیروس. (1386). معانی. تهران: انتشارات فردوس.
علیپور، مصطفی. (1387). ساختار زبان شعر امروز. تهران: انتشارات فردوس.
غنیپور ملکشاه، احمد؛ محسنی، مرتضی و خوشه چرخ، اصغر. (1395). «مبانی تکرار در اشعار قیصر امینپور». فنون ادبی. شمارة 3. صص: 42ـ29.
فرخزاد ، فروغ. (1376). تولدی دیگر. تهران: انتشارات مروارید.
فرشیدورد، خسرو. (1354). «تأکید و قصر در زبان فارسی». گوهر. شمارة 7. صص: 584ـ579.
فرشیدورد، خسرو. (1373). در بارة ادبیات و نقد ادبی. تهران: انتشارات امیرکبیر.
فرشیدورد، خسرو. (1384). دستور مفصل امروز. تهران: انتشارات سخن.
فرمهینی، الهام؛ حیدری، حسن و صباغی، علی. (1400). «شیوهها و شگردهای تأکید در شاهنامه با تمرکز بر مطالعه داستان کاموس کشانی». فنون ادبی. شمارة 1. صص: 24ـ1.
کزازی، میرجلال الدین. (1373). معانی (زیباشناسی سخن پارسی). تهران: نشر مرکز.
محمدی، فرهاد. (1397). «مفهوم بلاغی تأکید و تشخّص در ترکیبات آثار سعدی». کهننامة ادب فارسی. شمارة 2. صص: 134ـ119.
معصومی، امیر صالح و خاقانی اصفهانی، محمد. (1395). «تأکید مجاز و پیوند آن با ابهام متن». فنون ادبی. شمارة 1. صص: 26ـ15.
نبیلو، علیرضا. (1403) «حروف و ایهام آفرینی آن در شعر فارسی». پژوهشهای دستوری و بلاغی. شمارة 26. صص: 82ـ65.
یوسفی، غلامحسین. (1388). چشمه روشن. تهران: انتشارات علمی.
ReferencesAnvari, H & Ahmadi Givi, H. (2011). Persian Grammar. Tehran: Fatemi Publications. [In Persian]
Alipoor, M. (2008). The structure of today's poetry language. Tehran: Ferdows. [In Persian]
Arzhang, G & Sadeghi, A. (1986). Persian Grammer. Tehran: Chap va Nashr e Iran. ]In Persian]
Farshidvard, Kh. (1975). Takid Va Ghasr Dar Zabane Farsi. Gowhar, 3, 579-584.]In Persian]
Farshidvard, Kh. (1994). Dar bareye Adabiyat Va Naghde adabi. Tehran: Amir Kabir.]In Persian]
Farshidvard, Kh. (2005). Today's detailed grammar. Tehran: Soxan. ]In Persian]
Farmahini, E., Heydary, H & Sabbaghi, A. (2021). Shiveha Va Shegerdhaye Takid Dar
Shahname. Literary Arts, 13, 1-24. .]In Persian]
Farroxzad, F. (1997). Tavallodi Digar. Tehran: Morvarid. ]In Persian]
Heydary, H. (2023). Shive hay-e takid dar shere naser khosrow. Grammatical and rhetorical studies, 13, 203-221. ]In Persian]
Jalali, B. (1996). Living eternally, staying at the peak: Forugh farroxhzad. Tehran: Morvarid. ]In Persian]
Kazzazi, M. (1994). Maani. Tehran: Markaz. ]In Persian]
Masoumi, A & Khaghani Esfahani, M. (2016). Takide Majaz Va Peyvand e On Ba Ebhame Matn. Literary Arts, 1, 15-26. ]In Persian]
Mohammadi, F. (2018). Mafhume Balaghiye.Takid Va Tashaxos Dar Tarkibate Asare Sadi. Kohan Name ye Adbe Farsi, 9, 119-134. ]In Persian]
Mohseni, M., Ghanipoor Malekshah, A & Xhushe Charxh, A. (2016). Mabani ye tekrar dar ashare Gheysare Aminpoor. Literary Arts, 8, 29-42. ]In Persian]
Nabilou, A.R. (2025). The Letters and Their Ambiguity in Persian Poetry. Grammatical and rhetorical studies, 26, 65-82. ]In Persian]
Rasekh Mohannad, M. (2005). Barrasi ye anvae takid dar zabane farsi. Language and linguistics, 1, 5-19. ]In Persian]
Rasekh Mohannad, M. (2006). Ertebate ghalbe nahvi va takid dar zabane farsi. Grammer, 2, 20-33. ]In Persian]
Sibeveyh, A. (1988). Alketab. Xangi.]In Arabic]
Shafi Kadkani, M. (1989). Mowsighiy-e sher. Tehran: Agah. ]In Persian]
Shamisa, S. (2022). Negahi be forughe farroxzad. Tehran: Morvarid. ]In Persian]
Shamisa, S. (2007). Maani. Tehran: Ferdows. ]In Persian]
Yusofi, Gh.H. (2009). Cheshmeye Roshan. Tehran: Elmi. ]In Persian]
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 246 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 50 |
||