مساعدت در خودکشی در حقوق کیفری ایران و افغانستان | ||
| آموزههای حقوق کیفری کشورهای اسلامی | ||
| دوره 3، شماره 1 - شماره پیاپی 9، فروردین 1405، صفحه 123-146 اصل مقاله (648.82 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22091/dclic.2025.13287.1094 | ||
| نویسندگان | ||
| مسعود مصطفی پور* 1؛ ولی الله محمدنژاد ولامدهی2 | ||
| 1استادیار گروه حقوق کیفری و جرم شناسی، دانشکده علوم انسانی دانشگاه شاهد، ایران، تهران | ||
| 2کارشناس ارشد مدرسی معارف اسلامی از دانشکده الهیات و معارف اسلامیِ دانشگاه قم، ایران، قم | ||
| چکیده | ||
| هرچند در قانون مجازات اسلامی، خودکشی از حرامانگاری به جرمانگاری مُبدل نشده است، لکن خطیر بودنِ رفتار مذکور قانونگذار ایرانی را مُجاب کرد که برای نخستین بار در قانون جرائم رایانهای مساعدت در خودکشی را، نه در قالب معاونت در جرم، بلکه تحت عنوان مجرمانه مستقل جرمانگاری کند. در همین راستا، با پیشرفت بزهدیدهشناسیِ حمایتی و توجه به مقوله «بزهدیدگان بالقوه»، بار دیگر مقنن در قانون حمایت از اطفال و نوجوانان، این رفتار را فراتر از فضای مجازی یا به تعبیری، سامانههای رایانهای، مخابراتی و حاملهای داده، در فضای واقعی نیز قابل مجازات دانسته است. اهمیت این موضوع در کود جزا افغانستان نیز مشخص است؛ آنجا که قانونگذار افغان، بهعنوان یک قاعده کلی و بدون تفکیک بین فضای واقعی و مجازی از یک سو و اطفال و نوجوانان از سایر ردههای سنی از سوی دیگر، با توجه به میزان صدمه وارده بر مساعدت شونده، به پیشبینی مجازاتهای پلکانی پرداخته است. بر این اساس، نوشتار حاضر با تکیه بر روش توصیفیتحلیلی به دنبال آن است که با مقایسه جرمانگاری مساعدت در خودکشی در قوانین جزایی ایران و کود جزا افغانستان، به مقایسه تشابهات و تفاوتهای این قوانین پرداخته و در صورت وجود اشکالات تقنینی، به ارائه پیشنهادهای اصلاحی بپردازد؛ پیشنهادهایی نظیر جرمانگاری مساعدت در خودکشیِ جوانان و سنین بالاتر در فضای واقعی در قوانین جزایی ایران که اکنون فاقد عنوان مجرمانه است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| مساعدت در خودکشی؛ اعانت بر اثم؛ حیات مستقر؛ آسیب جسمی و روانی؛ معلولیت | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| Assistance in Suicide in Iranian and Afghan Criminal Law | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Masoud Mostafapour1؛ Valiullah Mohammadnejad Velamdehi2 | ||
| 1Assistant Professor, Department of Criminal Law and Criminology, Faculty of Humanities, Shahed University, Iran, Tehran | ||
| 2Master of Islamic Studies from the Faculty of Theology and Islamic Studies, University of Qom, Iran, Qom | ||
| چکیده [English] | ||
| Although suicide has not been changed from tabooing into criminalization in the Islamic Penal Code, but the seriousness of the aforementioned behavior has forced the Iranian legislator to criminalize assistance in suicide for the first time in the Computer Crimes Act, not as an accessariness, but as an independent criminal title. In this regard, with the advancement of protective victimology and attention to the category of "potential victims", the legislator has once again considered this behavior punishable in the real space, beyond cyberspace or, in other words, computer, telecommunication systems and data carriers, in the Protection of Children and Adolescents Act. The importance of this issue is also clear in the Afghan Penal Code; where the Afghan legislator, as a general rule, and without distinguishing between the real and cyberspace on the one hand, and children and adolescents of other age groups on the other hand, has anticipated graduated punishments according to the degree of harm caused to the person being assisted. Accordingly, the present article, relying on the descriptive-analytical method, by comparing the criminalization of assistance in suicide in the Iranian criminal laws and the Afghan penal code, seeks to compare the similarities and differences between these laws, and in the event of legislative errors, to present corrective suggestions, such as criminalizing assistance in suicide of young people and older people in the real space in the Iranian criminal laws, which currently lack a criminal title. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| assistance in suicide, aiding in sin, established life, physical and mental harm, disability | ||
| مراجع | ||
|
ابن ادریس الحلی، فخرالدین ابوعبدالله محمد بن احمد (1410). السرائر الحاوی لتحریر الفتاوی، الجزء الثالثه، الطبعه الثانیه، قم: مؤسسه النشر الاسلامی التابعه لجماعه المدرسین.
اردبیلی، محمدعلی (1399). حقوق جزای عمومی، جلد ۱، چاپ شصتودوم، تهران: انتشارات میزان.
اعتمادی، امیر (1403). جرائم علیه تمامیت جسمانی اشخاص، چاپ اول، تهران: انتشارات میزان.
آقایینیا، حسین (1392). جرائم علیه اشخاص (جنایات)، چاپ نهم، تهران: انتشارات میزان.
بابایی، جواد (1402). جرائم رایانهای و آیین دادرسی حاکم بر آن، چاپ هشتم، تهران: مرکز مطبوعات و انتشارات قوه قضاییه.
حاجیدهآبادی، احمد (1391). قواعد فقه جزایی، چاپ سوم، قم: انتشارات پژوهشگاه حوزه و دانشگاه.
حاجیدهآبادی، احمد (1396). جرائم علیه اشخاص (قتل)، چاپ اول، تهران: انتشارات میزان.
حلی، حسن بن یوسف بن مطهر اسدی (1409). قواعدالاحکام، الجزء الثالثه، قم: مؤسسه النشر الاسلامی التابعه لجماعه المدرسین.
الشیخ الطوسی، ابی جعفر محمد بن الحسن (1387). المبسوط فی فقه الامامیه، الجزء السابع، الطبعه الثالثه، تهران: المکتبه المرتضویه لاحیاء الآثار الجعفریه.
صادقی، محمدهادی (1393). جرائم علیه اشخاص، چاپ بیستم، تهران: انتشارات میزان.
قیاسی، جلالالدین (1399). جرائم علیه تمامیت جسمانی اشخاص، چاپ اول، تهران: انتشارات میزان.
المحقق الحلی، ابوالقاسم نجمالدین جعفر بن الحسن (1409). شرائع الاسلام فی مسائل الحرام و الحلال، المجلد الرابعه، الطبعه الثانیه، تهران: انتشارات استقلال.
محقق داماد، سید مصطفی (1384). قواعد فقه (بخش جزایی)، چاپ پنجم، تهران: مرکز نشر علوم اسلامی.
مصطفی پور، مسعود (1403). جرمشناسی حقوق کیفریِ اطفال و نوجوانان، چاپ دوم، تهران: انتشارات میزان.
منصورآبادی، عباس (1400). حقوق جزای عمومی (1)، جلد ۱، چاپ سوم، تهران: انتشارات میزان.
منصورآبادی، عباس؛ منصورآبادی، علیرضا (1403). حقوق جرائم رایانهای و مجازی، چاپ اول، تهران: انتشارات میزان.
الموسوی الخمینی، سید روح الله (1380). تحریرالوسیله، الجزء الثانیه، الطبعه التاسعه، قم: مؤسسه انتشارات دارالعلم.
الموسوی الخوئی، سیدابوالقاسم (1428). مبانی تکمله المنهاج، جلد ۴۲، چاپ سوم، قم: مؤسسه احیاء آثار الامام الخوئی.
میرمحمدصادقی، حسین (1392). جرائم علیه اشخاص، چاپ دوازدهم، تهران: انتشارات میزان.
النجفی، الشیخ محمدحسن (1385). جواهرالکلام فی شرح شرائع الاسلام، الجزء الثانی و الاربعون، الطبعه الخامسه، تهران: دارالکتب الاسلامیه.
آییننامه نحوه استفاده از سامانههای رایانهای و مخابراتی 1395
قانون جرم سیاسی 1395
قانون حمایت از اطفال و نوجونان 1399
قانون کاهش مجازات حبس تعزیری 1399
قانون مجازات اسلامی 1392
قانون مجازات جرائم نیروهای مسلح 1382
قانون مطبوعات 1364
کود جزا افغانستان 1395 | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 288 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 65 |
||