روند پژوهش مدیریت دادههای پژوهشی در حوزه علوم پزشکی | ||
| مطالعات کاربردی علم سنجی | ||
| مقاله 3، دوره 2، شماره 1 - شماره پیاپی 5، خرداد 1404 اصل مقاله (1004.24 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22091/apss.2025.12811.1037 | ||
| نویسندگان | ||
| سمیرا اسماعیلی1؛ محمد حسن عظیمی* 2؛ سعید اسدی3 | ||
| 1دانشجوی دکتری علم اطلاعات و دانش شناسی دانشگاه شهید چمران اهواز | ||
| 2دانشیار، گروه علم اطلاعات و دانش شناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران | ||
| 3دانشیار، گروه علم اطلاعات و دانش شناسی، دانشگاه شاهد، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| هدف: هدف از این پژوهش، تحلیل روند پژوهشهای حوزه «مدیریت دادههای پژوهشی» (RDM) در قلمرو علوم پزشکی است. روششناسی: این پژوهش از نوع کاربردی بوده و با رویکرد علمسنجی انجام شده است. جامعه آماری شامل کلیه پژوهشهای انجامشده در زمینه مدیریت دادههای پژوهشی در علوم پزشکی است که طی بازه زمانی ۱۹۹۰ تا ۲۰۲۳ در پایگاههای استنادی کلاریویت آنالیتیکس (وب آو ساینس) و اسکوپوس نمایه شدهاند. پس از حذف رکوردهای تکراری بین دو پایگاه، ۱۳,۹۷۸ مطالعه جهت تحلیل انتخاب شدند. ابزار گردآوری دادهها در این مطالعه روش فیشبرداری (اسنادی) بوده و تحلیل دادهها با استفاده از نرمافزارهای ساینتوپای (Scientopy)، اکسل و پایتون صورت گرفته است. یافتهها: یافتهها حاکی از رشد چشمگیر تعداد مقالات در پایگاههای کلاریویت آنالیتیکس و اسکوپوس در بازه زمانی مورد مطالعه است. میانگین رشد تولید مقاله در هر دوره نشاندهنده افزایش تقریبی ۶۰ درصدی تولیدات علمی نسبت به دوره پیشین است و در هیچ دورهای رشد منفی مشاهده نشد. کشورهای ایالات متحده آمریکا، بریتانیا و آلمان رتبههای اول تا سوم تولیدات علمی در زمینه مدیریت دادههای پژوهشی در پزشکی را به خود اختصاص دادهاند و پس از آنها کشورهای ایتالیا، فرانسه و کانادا قرار دارند. در این میان، ایران رتبه هفدهم را کسب کرده و جایگاه چین نیز از سال ۲۰۲۰ بهبود قابلتوجهی یافته است. همچنین، کلیدواژه «مدیریت داده» همواره پرتکرارترین واژه بوده است؛ با این حال، کلیدواژههای مرتبط با «هوش مصنوعی» در سالهای اخیر رشد قابلتوجهی داشتهاند. افزون بر این، با توسعه فناوریها، موضوعات جدیدی وارد این حوزه مطالعاتی شدهاند؛ بهطوریکه در سالهای اخیر «علم باز» و «بلاکچین» نیز به اصطلاحات پرکاربرد در حوزه مدیریت دادههای پژوهشی پزشکی تبدیل شدهاند. نتیجهگیری: این پژوهش نشان داد که به دلیل رشد سریع فناوریهای دیجیتال و پیچیدگی روزافزون دادههای پزشکی، نیاز به سیستمهای پیشرفتهتر جهت ذخیرهسازی، تحلیل و تبادل دادهها بیش از پیش احساس میشود. پژوهشهای آتی باید بر توسعه فناوریهای مبتنی بر هوش مصنوعی برای تحلیل دادهها و همچنین استانداردسازی جهانی فرآیندهای مدیریت داده تمرکز نمایند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| مدیریت دادههای پژوهشی؛ پزشکی؛ علم سنجی؛ اسکوپوس؛ کلریویت آنالیتیکس | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| Trends of studies on research data management in the medical field | ||
| نویسندگان [English] | ||
| samira esmaeili1؛ Mohammad Hassan Azimi2؛ Saeid Asadi3 | ||
| 1PhD student in Knowledge and Information Science, Shahid Chamran University of Ahvaz | ||
| 2Associate Professor, Department of Information Science and Knowledge Studies, Shahid Chamran University of Ahvaz, Ahvaz, Iran | ||
| 3Associate Professor, Department of Information Science and Knowledge Studies, Shahed University, Tehran, Iran | ||
| چکیده [English] | ||
| The purpose of this study is to analyze the research trend of research data management in the field of medical sciences. This is an applied research that has been conducted with a scientometric approach. The statistical population of this study includes all research conducted in research data management in the field of medical sciences that have been indexed in the Clarivate Analytics and Scopus databases during the period (1990 to 2023). After removing duplicate research in both databases , 13,978 studies were used for analysis. Also, the data collection tool in this study was note-taking, and the data analysis tool was Santovipay, Excel, and Python software. The findings show that the number of articles in Clarivate Analytics and Scopus has grown significantly over the period (1990 to 2023), and the average growth in article production in each period from the previous period also shows that each period has experienced about 60% growth in scientific production in this field compared to the previous period, and no negative growth is observed in any period. The United States of America, the United Kingdom, and Germany have ranked first to third in scientific production of research data management in the field of medicine, with Italy, France, and Canada also being the following countries in this field. Meanwhile, Iran has ranked 17th, and China's position has also improved greatly since 2020. Also , the keyword data management has always been the most frequent word among the words, and in recent years, keywords related to artificial intelligence have grown greatly in this field. As technologies develop, new topics have entered the aforementioned field of study, for example, in recent years, open science and blockchain have also been widely used terms in the field of medical research data management. This study showed that with the rapid growth of digital technologies and the increasing complexity of medical data, the need for more advanced systems for storing, analyzing, and exchanging data is felt more than ever. Future research should address the development of artificial intelligence-based technologies for data analysis, as well as the global standardization of data management processes. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| Research data management, medicine, scientometrics, Scopus, Clarivate Analytics | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 384 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 63 |
||