سامانه مدیریت نشریات علمی دانشگاه قم

پارساپور, محمدباقر, حسینی, سید میلاد, شاهی, احد. (1394). قابلیت جمع شیوه‌های جبران خسارت قراردادی در حقوق اسلام و ایران در مقایسه با اسناد بین‌المللی. پژوهش‌های فلسفی -کلامی, 2(1), 1-28. doi: 10.22091/csiw.2015.1019
محمدباقر پارساپور; سید میلاد حسینی; احد شاهی. "قابلیت جمع شیوه‌های جبران خسارت قراردادی در حقوق اسلام و ایران در مقایسه با اسناد بین‌المللی". پژوهش‌های فلسفی -کلامی, 2, 1, 1394, 1-28. doi: 10.22091/csiw.2015.1019
پارساپور, محمدباقر, حسینی, سید میلاد, شاهی, احد. (1394). 'قابلیت جمع شیوه‌های جبران خسارت قراردادی در حقوق اسلام و ایران در مقایسه با اسناد بین‌المللی', پژوهش‌های فلسفی -کلامی, 2(1), pp. 1-28. doi: 10.22091/csiw.2015.1019
پارساپور, محمدباقر, حسینی, سید میلاد, شاهی, احد. قابلیت جمع شیوه‌های جبران خسارت قراردادی در حقوق اسلام و ایران در مقایسه با اسناد بین‌المللی. پژوهش‌های فلسفی -کلامی, 1394; 2(1): 1-28. doi: 10.22091/csiw.2015.1019

قابلیت جمع شیوه‌های جبران خسارت قراردادی در حقوق اسلام و ایران در مقایسه با اسناد بین‌المللی

پژوهش تطبیقی حقوق اسلام و غرب
مقاله 1، دوره 2، شماره 1 - شماره پیاپی 3، فروردین 1394، صفحه 1-28    اصل مقاله (906.77 K)
نوع مقاله: علمی و پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): 10.22091/csiw.2015.1019
نویسندگان
محمدباقر پارساپور* 1؛ سید میلاد حسینی2؛ احد شاهی3
1استادیار گروه حقوق خصوصی دانشگاه تربیت مدرس
2دانشجوی دکتری فقه و حقوق خصوصی دانشگاه خوارزمی
3دانشجوی دکتری فقه و حقوق خصوصی دانشگاه خوارزمی
چکیده
در فقه امامیه، حقوق ایران و اسناد مهم حقوق بازرگانی بین­المللی شیوه‌های گوناگونی برای جبران خسارت قراردادیِ متعهدله از بابت نقض تعهد وجود دارد که آن­ها را باید از شیوه­های پیش­گیرانه‌ی نقض تعهد تفکیک کرد. به­طور معمول شیوه­های جبران خسارت قراردادی مقرر در نظام حقوقی ایران و اسناد مذکور، قابل تقسیم به «شیوه­های مشترک جبران خسارت» و «شیوه­های خاص جبران خسارت» است. منظور از شیوه‌های مشترک جبران خسارت، شیوه‌هایی است که در اسناد بین‌المللی و حقوق ایران به آن‌ها اشاره گردیده است، مانند الزام به انجام عین تعهد. لیکن شیوه‌های خاص جبران خسارت، شیوه‌هایی است که صراحتاً در اسناد بین‌المللی وجود دارند و هنوز به حقوق ایران وارد نشده‌اند، نظیر قاعده‌ی تقلیل ثمن. همچنین در برخی موارد، برای متعهدله پس از نقض تعهد قراردادی، چندین شیوه‌ی جبران خسارت به وجود می‌آید که صرف­نظر از منشأ قانونی یا قراردادی آن­ها، امکان به کارگیری پاره­ای از این شیوه­ها، که با هم سازگار هستند، به صورت هم­زمان وجود دارد. اغلب اسناد مهم بین‌المللی، برای مثال «کنوانسیون بیع بین‌المللی کالا» و «اصول حقوق قراردادهای اروپایی»، برخلاف حقوق ایران، به صراحت قابلیت جمع شیوه­های جبران خسارت قراردادی را برای متعهدله به عنوان یک قاعده‌ی کلی پیش­بینی کرده­اند. با وجود این، راهکارهای اتخاذ شده در اسناد مزبور، نه تنها به­وسیله‌ی قانون مدنی ایران نفی نشده است؛ بلکه مفاد آن­ها از روح این قانون نیز استنباط می‌گردد و دلیل قابل قبول در این خصوص، پذیرش جمع بین حق مطالبه ضرر و زیان ناشی از تأخیرِ انجام تعهد با حق فسخ یا حق الزام متعهد به اجرای قرارداد و نیز جمع میان حق مطالبه ضرر و زیان ناشی از عدم انجام تعهد با حق فسخ در نظام حقوقی ما می­باشد.
کلیدواژه‌ها
نقض تعهد؛ شیوه‌های جبران خسارت قراردادی؛ الزام به انجام عین تعهد؛ مطالبه خسارت؛ قابلیت جمع
عنوان مقاله [English]
The Convention on International Sale of Goods, the Principles of European Contract Law
نویسندگان [English]
Mohammad Bagher Parsapour1؛ Seyed Milad Hosseini2؛ Ahad Shahi3
چکیده [English]
There are different methods of compensating the promisee for the breach of obligation under the Shiite Jurisprudence, the Iranian Law, and some important international commercial mechanisms. These should be distinguished from preventive measures for avoiding obligation breach. The remedies stated in the Iranian Legal System and also the mechanisms mentioned above could regularly be categorized as “common remedies” and “special remedies.’ By common remedies one means those that have been set forth in the international mechanisms and the Iranian Law, such as requiring specific performance of an obligation. On the other hand, special remedies are those that have been laid down explicitly by international mechanisms and have not yet been incorporated into the Iranian Legal System, for instance the reduction in the price of goods. In addition, in some cases, several remedies arise as a result of the breach of contractual obligation which, regardless of their legal or contractual origin, some consistent ones could be implemented simultaneously. A majority of important international mechanisms such as the Convention on International Sale of Goods, the Principles of European Contract Law and still some others, have explicitly recognized the general rule of the cumulativeness of remedies for promisees. These are different from their Iranian counterparts. However, the approaches taken by the above mechanisms are not turned down by the Iranian Civil Code, as their content could be inferred from the wholeness and integrity of the mentioned law. The convincing reason here would lead us to agree with the cumulative remedies as the following in the Iranian legal system: the right to claim payment for delay in contract performance with the right to rescind the contract or the right to specific performance and also the cumulation of the right to claim non-performance compensation with the right to rescind the contract.
 
کلیدواژه‌ها [English]
breach of obligation, contractual remedies, enforcing specific performance, rescission, claiming compensation, cumulativeness
مراجع
  1. اصفهانی، محمدحسین، 1418ق، حاشیه­ کتاب­المکاسب، قم، انوارالهدی، بی‌چا،ج 5.
  2. انصاری، مرتضی، 1415ق، المکاسب المحرمه والبیع والخیارات، قم، کنگره جهانی بزرگداشت شیخ اعظم انصاری، بی‌چا،ج 6.
  3. ایروانی، علی، 1406ق، حاشیه­المکاسب، تهران، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، بی‌چا،ج 2.
  4. جعفری­لنگرودی، محمدجعفر، 1372ش، دایره‌المعارف حقوق، دانشنامه حقوقی، تهران، مؤسسه انتشارات امیر کبیر، بی‌چا،ج 5.
  5. داراب­پور، مهراب، 1374ش، تفسیری بر حقوق بیع بین­المللی، کنوانسیون 1980 به قلم 18 تن از حقوق­دانان دانشگاه­های معتبر جهان، تهران، گنج­دانش، چ 2، ج 2.
  6. ربیعی، مهدی، 1389ش، مطالعه تطبیقی قاعده تقلیل ثمن در حقوق ایران و کنوانسیون بیع بین­المللی کالا، رساله کارشناسی ارشد حقوق خصوصی، دانشگاه تربیت مدرس.
  7.  رحیمی، حبیب­الله و صفایی، حسین،1392ش، مسؤولیت مدنی (الزامات خارج از قرارداد)، تهران، چ5.
  8. سنهوری، عبدالرزاق احمد، 1391ش، شرح القانون­ المدنی، النظریه العامه للالتزامات، نظریه­العقد، تهران، انتشارات خرسندی، ج 2.
  9. شهیدی، مهدی، 1391ش، حقوق مدنی: آثار قراردادها و تعهدات، تهران، مجد، ج 3.
  10. صفایی، حسین، 1388ش، قواعد عمومی قراردادها، تهران، میزان، ج 2.
  11. طباطبایی­یزدی، محمدکاظم، 1421ق، حاشیه­المکاسب، قم، مؤسسه‌ی اسماعیلیان، چ 2، ج 2.
  12. غروی­نائینی، محمدحسین، 1373ق، منیه­الطالب فی حاشیه­المکاسب، تهران، المکتبه­المحمدیه، ج 2.
  13. فرج­الصده، عبدالمنعم، 1974م، نظریه العقد، فی قوانین­البلاد العربیه (القانون­المصری واللبنانی والسوری والعراقی واللیبی والکویتی والسودانی)، بیروت، دارالنهضه­العربیه للطباعه والنشر.
  14. کاتوزیان، ناصر، 1390ش (الف)، قواعد عمومی قراردادها، تهران، شرکت سهامی انتشار، چ 2، ج 3.
  15. کاتوزیان، ناصر، 1390ش (ب)، قواعد عمومی قراردادها، تهران، شرکت سهامی انتشار، چ 4، ج 4.
  16. موسوی­خمینى، روح­اللّه، 1421ق، کتاب­البیع، تهران، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینى قدس سره، چ 1، ج 5.
  17. موسوی­خویی، ابوالقاسم، 1412ق، مصباح­الفقاهه فی­المعاملات، بیروت، دارالهادی، ج 7.
  18. مؤسسه بین­المللی وحدت حقوق خصوصی رم، 1385ش، اصول قراردادهای تجاری بین­المللی، ترجمه و تحقیق: بهروز اخلاقی و فرهاد امام، تهران، موسسه مطالعات و پژوهش­های حقوقی.
  19. نراقی، احمد، 1417ق، عوائدالأیام فی بیان قواعدالأحکام و مهمات مسائل­الحلال والحرام، قم، انتشارات دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم، چ 1.
    1. Atiyah, P. S & Smith, Stephen A., (2005), Atiyah’s Introduction to the Law of Contract, The United States, Clareandon Press. Oxford, 6thed.
    2. Frey, Martin. A. & coworkers, (2000), An Introduction to the Law of Contracts, New York, West Legal Studies (Thomson Learning), 3thed.
    3. Furmston, M. P., (1991), Chesire, Fifoot and Furmston’s Law of Contract, London, Butterworths & Co (Published) Ltd, 12thed.
    4. Hauser, Jean, (1977), QUE SAIS – JE? Le contrats, Paris, Presses universitaires de France, 3e éd.
    5. Honnold, John, (1999), Uniform Law for International Sales under the 1980 United Nations Convention, Pace Law School Institute of International Commercial Law, 2thed.
    6. Huber, Peter & Mullis, Alastair, (2007), The CISG A new textbook for Student and practitioners, Germany, Sellier. European law publishers.
    7. Janssen, André & Meyer, Olaf, (2009), CISG Methodology, Germany, Sellier European law publisher.
    8. Lando, Ole & coworker, (2000), The Principles of European Contract Law, Parts 1 and 2, prepared by the Commission on European Contract Law, The Hugh, London, Kluwer Law International.
    9. MacQueen, Hector L. & Zimmermann, Reinhard, (2006), European Contract Law: Scots and South African Perspectives, Great Britain, Edinburgh University Press Ltd.
    10. Richards, Paul H., 2002, Law of Contract, England, Pearson Education Limited, 5thed.
    11. Schlectriem, Peter & Butler, Petra, (2005), UN Law International Sales, German, Springer.
    12. Schwenzer, Ingeborg & Fountoulakis, Christiana, (2007), International Sales Law, London & New York, Routledge. Cavendish Taylor & Francis Group.
    13. Treitel, Sir Guenter, (2003), The law of Contract, , London, Thomson; Sweet and Maxwell Publications.
    14. UNCITRAL Digest of Case Law on the United Nations Convention on Contracts for the International Sale of Goods, United Nations, New York 2012, Retrieved from the website address: http://www.uncitral.org/.
    15. Whincup, Michael H., (2006), Contract Law and Practice The English System, With Scottish, Commonwealth, and Continental Comparisons, The Netherlands, Kluwer Law International.
آمار
تعداد مشاهده مقاله: 2,271
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,314